Verovali ili ne: Ne postoji nijedna izvorna srpska reč koja počinje na ovo slovo!

Fakultet, fabrika, fudbal, fotografija, farba, formula, figura, fontana… sve su to reči na slovo F, ali su one sve pozajmljene iz drugih jezika

Reči fakultet, fabrika, fudbal, fotografija, farba, formula, figura, fontana su reči koje se koriste u srpskom jeziku, ali nijedna od njih nije srpskog porekla, već su ‘pozajmljene’ iz drugih jezika, pa su se ‘odomaćile’ i ostale u našem jeziku – u nedostatku adekvatne zamene onom koja je sprskog porekla.

Ne postoji reč srpskog jezika koja počinje na slovo F – ali zašto?

Srbi zapravo nemaju nijednu svoju reč koja počinje na slovo F. A zašto je to tako? Da li je u pitanju slučajnost ili…?

Ivan Klajn, cenjeni filolog, jedan od najvećih autoriteta u polju srpskog jezika i večiti borac za pismenost, ovako je govorio: “Tačno je da u srpskom jeziku nema nijedne reči srpskog porekla koja počinje na slovo F, a razlog tome je što je upotreba ovog slova preuzeta iz Vizantije u srednjem veku. Kasnije, pod uticajem turskog, grčkog, francuskog i nemačkog, reči koje počinju na slovo F postale su učestalije, i odomaćile su se.”

View this post on Instagram

A post shared by Poreklo reči (@poreklo_reci)

– U praslovenskom jeziku nije postojao glas F – navodi Instagram stranica “Poreklo reči”.

Kako je glas f dospeo u srpski jezik?

U praslovenskom jeziku nije postojao glas f. Ovaj glas ušao je u srpski jezik preko stranih jezika, pre svega grčkog i latinskog, kroz crkvene tekstove i lična imena. Srpski jezik ga je u početku doživljavao kao strani element i često ga je menjao drugim glasovima. Kako piše Milica Grković, glas f se u nekim imenima zadržavao, kao u Stefan i Nikifor, dok je u drugim prelazio u p – pa tako dobijamo oblike kao što su Stepan ili Tripun – stoji u Instagram objavi profila „Poreklo reči“.

Srpski jezik je, kao i svaki živi sistem, prilagođavao tuđice prema sopstvenim fonetskim mogućnostima. Glas F nije bio dio izvorne zvučne slike, već je njegov ulazak bio posredovan kulturološkim i vjerskim kanalima – zaključuje “Poreklo reči”. (Literatura: Imena u Dečanskim hrisovuljama, 1983, Milica Grković, Onomastička terminologija, 1974, Siniša Vuković)

Vukova prva azbuka sastojala se od 28 slova, to jest nedostajala su F i H. Kasnije ih je dodao.

U “Srpskoj gramatici” iz 1818. tvrdio je da F služi samo za tuđe riječi. I danas su sve koje počinju tim slovom pozajmljene iz drugih jezika. Na primjer, furuna i fenjer iz turskog, iz njemačkog flaša i farba, iz francuskog fotelja i fontana, iz engleskog fudbal i fitnes…

Neko će se sad možda pozvati na frulu, tradicionalni instrument, za koji se često misli da je srpski nacionalni, a zapravo je jedan od najstarijih na svijetu i prisutan je u kulturama mnogih naroda. Riječ frula preuzeta je iz mađarskog jezika (furulya), piše ŽenaBlic.